Startup School
Kurs dasturi0/19
Modul 1
G‘oya va muammo
Modul 2
Mijozlar va tekshiruv
Modul 3
MVP qurish
Modul 4
O‘sish va ko‘rsatkichlar
Modul 3Dars 84 daqiqa
MVP nima va nima emas
MVP qurish
MVP to‘liq mahsulot emas, o‘rganish vositasi. Qaysi funksiyalarni keyinga qoldirishni qanday hal qilish.
MVP - inglizcha «minimum viable product», ya’ni «minimal yaroqli mahsulot» iborasining qisqartmasi. Bu atama juda ko‘p ishlatiladi va ko‘pincha noto‘g‘ri tushuniladi. Ba’zilar uchun MVP - xatolarga to‘la, shoshilinch qilingan mahsulot. Boshqalar uchun - barcha funksiyalari bor, faqat dizayni oddiyroq birinchi versiya. Ikkalasi ham to‘g‘ri emas.
MVP nima
MVP - mijozlar asosiy qiymatni haqiqatan qadrlaydimi yoki yo‘qmi, shuni bilishga imkon beradigan eng kichik mahsulot. Uning vazifasi o‘rgatish. Siz MVPni chiqarasiz, odamlar undan qanday foydalanishini kuzatasiz va keyingi qadamni shu kuzatuvlar asosida tanlaysiz.
MVP haqiqiy foydalanuvchilar qo‘lida bo‘lishi kerak. Faqat o‘zingiz ko‘radigan prototip yoki investorga ko‘rsatiladigan slaydlar MVP emas: ular sizga mijozlar xatti-harakati haqida hech narsa demaydi.
Asosiy qiymatni toping
Har bir mahsulotning yuragi bor: mijoz uni aynan nima uchun ishlatadi. MVP faqat shu yurakni yetkazib berishi kerak. O‘zingizga uchta savol bering:
- Bitta asosiy foydalanuvchi kim?
- U mahsulot yordamida qaysi bitta ishni bajaradi?
- Bu ish boshidan oxirigacha qanday ketma-ketlikda bajariladi?
Masalan, do‘konlar uchun nasiya hisobi g‘oyasida yurak shunday bo‘lishi mumkin: do‘kon egasi kim qancha qarzdorligini bir ekranda ko‘radi va qarzdorga eslatma yubora oladi. Hisobotlar, bir nechta do‘kon, xodimlar huquqlari, ombor hisobi - bularning hammasi keyinroq.
Nimani keyinga qoldirish kerak
- Murakkab administrator paneli. Boshida ma’lumotlarni o‘zingiz bevosita bazada yoki jadvalda o‘zgartirishingiz mumkin.
- Mukammal dizayn. Toza va tushunarli bo‘lsin, lekin chiroyli animatsiyalarga haftalar sarflamang.
- Ko‘p turdagi foydalanuvchilar uchun alohida imkoniyatlar. Bitta asosiy foydalanuvchiga xizmat qiling.
- Katta yuklama uchun tayyorgarlik. Yuzlab foydalanuvchi bo‘lishidan oldin millionlab foydalanuvchi haqida qayg‘urmang.
- Murakkab ro‘yxatdan o‘tish. Ko‘pincha telefon raqami yoki Telegram orqali kirish yetarli.
Til masalasida ehtiyot bo‘ling. Agar mijozlaringizning bir qismi o‘zbek, bir qismi rus tilida ishlasa, ikkala tilni birinchi kundanoq qo‘llab-quvvatlash kerak bo‘lishi mumkin. Bu qaror mijozlaringizga bog‘liq, sizning qulayligingizga emas.
«Minimal» degani «buzuq» emas
Asosiy jarayon ishonchli ishlashi kerak. Agar foydalanuvchi asosiy ishni bajarishga harakat qilsa va mahsulot buzilsa, siz hech narsa o‘rganmaysiz: odamlar g‘oyani emas, xatolarni ko‘radi. Kam funksiya, lekin ishlaydigan funksiya - MVPning qoidasi.
Misollar
- Yetkazib berish xizmati uchun haydovchilarni kuzatish ilovasi o‘rniga birinchi bosqichda Telegram bot va Google jadval.
- Repetitorlar platformasi o‘rniga qo‘lda yangilanib turadigan bitta sahifa va Telegram orqali yozilish.
- Murakkab tahlil tizimi o‘rniga har hafta qo‘lda tayyorlanadigan hisobot.
Har bir holatda mijoz asosiy qiymatni oladi, jamoa esa nima haqiqatan kerakligini o‘rganadi.
Vaqtni cheklang
MVP odatda bir necha haftada chiqishi kerak. Agar reja ikki-uch oydan oshsa, ko‘lamni qisqartiring. Uzoq qurish xavfli: siz qancha ko‘p qursangiz, mahsulotga shuncha bog‘lanib qolasiz va mijozlarning salbiy javobini qabul qilish qiyinlashadi.
Uchta keng tarqalgan xato
- Juda ko‘p qurish. Jamoa «yana bitta funksiya» deb chiqishni haftalab kechiktiradi va hech narsa o‘rganmaydi.
- Juda kam qurish. Mahsulot asosiy qiymatni bermaydi, shuning uchun foydalanuvchilar uni tashlab ketadi va siz g‘oya yomon deb noto‘g‘ri xulosa qilasiz.
- Noto‘g‘ri foydalanuvchi uchun qurish. MVP muammoni eng kuchli his qiladigan odamlarga emas, tasodifiy auditoriyaga beriladi.
MVPdan keyin
MVP chiqqach, ish endi boshlanadi. Odamlar asosiy ishni bajaryaptimi, qaytib kelyaptimi, nimadan shikoyat qilyapti - shularni kuzating. So‘ng uch yo‘ldan birini tanlaysiz: ishlayotgan narsani kuchaytirish, yondashuvni o‘zgartirish yoki to‘xtab, boshqa muammoga o‘tish. Uchala qaror ham MVP o‘z vazifasini bajarganini bildiradi.
Amaliy topshiriq
Bitta jumla yozing: «Bizning MVP [foydalanuvchi]ga [ish]ni [usul] bilan bajarishga imkon beradi.» So‘ng rejalashtirgan barcha funksiyalaringizni sanab chiqing va ularning kamida yarmini o‘chirib tashlang. Qolganlarini qurishga necha hafta ketishini hisoblang.
